Iż-Żejtun
Żejtun vanuit de lucht.
Żejtun is een plaats in het zuidoosten van Malta. Het ligt op ongeveer 5 kilometer ten zuidoosten van Valletta en telt ongeveer 12.000 inwoners. De betekenis van de Żejtun is 'olijf'. Een andere naam die wordt gebruikt voor olijven (en de olijfbomen) is Zebbug, maar dat is de naam van een andere plaats op Malta.
De naam van de plaats doet suggereren dat de omgeving van Żejtun vol zou staan met olijfbomen. Niets is minder waar. Ook in de omgeving van Żejtun groeit nauwelijks iets. In het verre verleden was Żejtun wel belangrijk voor de productie van olijfolie op Malta. Tegenwoordig wordt zo nu en dan eens begonnen met de productie van olijfolie, maar echt vlotten wil dat niet.
Archeologische vondsten wijzen uit dat de plaats waar Żejtun gesticht werd al in de Romeinse tijd bewoond werd. Het werd gebouwd op een heuvel. Dit werd zo gedaan omdat de plaats op die manier kon dienen als uitkijkpost om aanvallen vanaf zee in een vroeg stadium waar te kunnen nemen. De oude kerktoren van de plaats deed daarom tevens dienst als uitkijktoren. Vooral de zee ten zuiden van Malta kon vanaf Żejtun goed in de gaten worden gehouden. Door middel van rooksignalen kon worden gecommuniceerd met de toenmalige hoofdstad, Mdina. Hierdoor kon versterking altijd tijdig arriveren.
Vanaf de dertiende eeuw vormde Żejtun vaak het doelwit van plunderaars. Bij aanvallen vanuit Noord-Afrika was Żejtun de eerste plaats die aangevallen werd. In de zomer van het jaar 1614 was de laatste grote aanval. Honderden piraten vielen aan vanuit Noord-Afrika. De aanval werd neergeslagen door de bewoners van Żejtun. Tijdens de heerschappij van de ridders van de Johannieterorde werden er aan de zuidkust beschermingen aangebracht, waardoor Żejtun nauwelijks nog kon worden aangevallen.
In het jaar 1797 kreeg de plaats dorpsrechten. Deze ontvingen ze van de Duitse grootmeester Fra Ferdinand von Hompesch van de Johannieterorde. Hij noemde de plaats Citta' Beland, naar de naam van zijn moeder. Hompesch was de laatste grootmeester van Malta voordat Napoleon de macht kreeg op het eiland. Door Żejtun de status van dorp te geven hoopte Hompesch dat de mensen hem zouden steunen bij de op handen zijnde invasie van de troepen van Napoleon. Een invasie die veel Maltezers wel zagen zitten. De Fransen wisten het eiland dan ook in juni van het jaar 1798 in handen te krijgen. Żejtun was de eerste plaats die in handen viel van de troepen van Napoleon. Omdat de Fransen slechte bedoelingen hadden met het eiland en rijkdommen plunderden, begon vanuit Mdina het verzet tegen de Fransen al vrij snel. Net als elders op het eiland begon ook in Żejtun het verzet op gang te komen. De bewoners van Żejtun bevochten de Fransen vrij fanatiek, waardoor zij zich moesten terugtrekken in Valletta. Toen de Engelse vloot in het jaar 1800 op Malta verscheen verdwenen de Fransen dan ook als sneeuw voor de zon. Hierdoor kwam Malta in Engelse handen.
Tijdens de Tweede Wereldoorlog vochten veel van de bewoners van Żejtun tegen de nazi's. Żejtun bleef echter niet gespaard tijdens de luchtaanvallen van de vijand. Het dieptepunt van de oorlog vond voor Żejtun plaats op 2 mei van het jaar 1942. Een bom viel midden in het centrum van de plaats waardoor 27 mensen gedood werden. Na de oorlog raakten veel van de bewoners van Żejtun werkloos waardoor er veel mensen vertrokken. Vanaf het jaar 1970 neemt de bevolking van de plaats echter weer toe.
Żejtun telt een aantal bezienswaardigheden. Zo staat er onder andere de parochiekerk van Sint Catherine. Deze kerk werd ontworpen door Lorenzo Gafa en werd gebouwd tussen het jaar 1692 en het jaar 1720. Net als vele andere kerken die door Gafa werden ontworpen (zoals de kerk in Mosta) is ook dit een koepelkerk. De kerk ziet er imposant uit. Ook de Aedes Danielis (het huis van Daniël) valt op wanneer je Żejtun binnen rijdt. Dit gebouw werd gebouwd in de 17de eeuw. Ook de kerk van Sint Angelo is het bezichtigen waard. Ook deze kerk werd aan het eind van de 17de eeuw gebouwd. Je vindt hier enkele prachtige beschilderingen. De oudste kerk van Żejtun is de parochiekerk van Sint Gregorius. Dit is het beste voorbeeld van een vroege koepelkerk op Malta. De kerk werd in de 15de eeuw gebouwd en had een functie voor de gehele regio. Het gebouw is in gotische stijl gebouwd.
De wijken die tegenwoordig rond Żejtun worden gebouwd zijn vrij modern en worden gebruikt door mensen die elders werken. Overdag gebeurt er niet veel in de wijken. Het centrum van Żejtun is echter wel een bezoekje waard. Żejtun is te bereiken met de Bus vanuit Valletta. De lijnen 81 82 en 84 lopen door de plaats. Ook met een huurauto is de plaats gemakkelijk te bereiken. Een bezoek aan Żejtun is goed te combineren met een bezoek aan Marsaxlokk. Het is dan aan te raden Marsaxlokk in de ochtend te bezoeken en Żejtun in de middag.
De website van de plaats Żejtun is te bereiken door hier te klikken.
|
