Festas
Iedere bezoeker van Malta zal vroeg of laat iets horen over de Festas (il-Festa; feest). Dit zijn plaatselijke feesten die ter ere van de beschermheiligen van de 365 katholieke kerken gevierd worden. Het is iets typisch voor de Maltese cultuur. Ruim 98% van de bewoners van Malta is katholiek en vrijwel elke inwoner van Malta doet dus minstens één maal per jaar mee aan de festas. De feesten komen uit de tijd van de ridders van de Johannieterorde. Zij organiseerden ze voor de vaak arme bevolking, zodat zij de ellende van alledag even konden vergeten. Die traditie is blijven bestaan. Later voegden de Engelsen optredens van brassbands toe. Ook die vormen nog steeds een belangrijk onderdeel van de festiviteiten.
Het vieren van de festas is een soort erezaak geworden. Het is de bedoeling dat de het feest in je dorp beter en mooier is dan het feest in enig ander naburig dorp. In sommige plaatsen zijn meerdere kerken te vinden. Hierdoor worden de bewoners van een plaats vaak in groepen verdeeld. Vaak ook hangt het hele sociale leven van een plaats af van de verschillende parochies die er zijn en van welke 'groep' je lid bent. Deze groepen proberen elkaar natuurlijk te overtreffen door steeds mooiere en duurdere feesten te organiseren. Vaak gaat dat gepaard met een soort positieve competitie, terwijl je in sommige plaatsen beter kunt spreken van fanatieke vijandigheid. Het beste voorbeeld van deze vijandigheid vind je in Qormi. Hier zijn twee parochies; die van St. George en St. Sebastiaan. Deze zijn zeer fanatiek in het bestrijden van elkaar. Zo luidden ze bijvoorbeeld de klokken van de kerk op het moment dat de muziek van die van de andere kerk begint. Na afloop van de feesten is iedereen het er natuurlijk over eens dat het eigen feest het beste van het hele eiland is geweest.
Festa in Naxxar.
De feesten worden gefinancierd door de feestvierders zelf. Iedereen wordt geacht mee te betalen aan het feest. Iets dat behoorlijk wat geld kan kosten, maar door veel te betalen krijg je ook heel wat aanzien binnen de gemeenschap. Ook plaatselijke bedrijven betalen mee aan het feest.
In de aanloop naar het feest worden hele straten versierd met vlaggen, banieren en vaandels in de kleuren van de parochie. Ook wordt de kerk versierd met schijnwerpers en lichtsnoeren. Bij de kerk worden kitscherige standbeelden op sokkels geplaatst. Veel mensen laten de eerste (houten) voordeur van hun huis open staan als een soort teken van gastvrijheid. Hierachter zit echter een tweede (glazen) voordeur die gesloten blijft. Achter de deur worden de rijkdommen opgesteld, zodat iedereen ze kan zien.
De week voor het eigenlijke feest is een feestweek, waarin verschillende activiteiten plaatsvinden. Ook rijden de jongeren rond in optochten van auto's en op open vrachtwagens met erg luidde muziek. Het liefst rijden ze daarbij ook even door de wijken van andere parochies. Op de dag waarop de heilige wordt is er ook feest. Naarmate het weekend nadert neemt de feeststemming steeds meer toe, totdat het echte feest losbarst in het weekend.
Op zaterdagochtend worden de mensen gewekt met kanonschoten. Deze zijn vaak in de wijde omgeving te horen. De meeste mensen gaan rond elf uur naar de kerk. Het wordt hier erg druk. De kerk is ook aan de binnenzijde prachtig versierd en de geur van wierrook is in de wijde omgeving te ruiken. Het kerkkoor zorgt voor de muziek. Iedereen die wat betekend voor de kerk loop natuurlijk rond in een gewaad dat daarbij past. De mensen zelf lopen ook in hun netste kleding rond. 's Avonds rond half acht wordt een beeld van de beschermheilige de kerk uit gedragen. Dit loodzware beeld is vaak van massief hout gemaakt en wordt op een plateau rondgesjouwd. Het is een echte eer om het beeld te mogen dragen. Vaak moet hiervoor dus ook betaald worden. Dat het beeld echt zwaar is is goed te zien. De mannen stoppen om de paar passen om uit te rusten. Hierna barst het echte feest los onder leiding van de bandclub. Deze zorgt voor de muziek. Naarmate de avond vordert en er meer bier is gedronken wordt de muziek steeds onsamenhangender. Mensen zijn erg uitbundig en vrolijk. Rond elf uur 's avonds begint het vuurwerk. Het meeste is vuurwerk wordt, anders dan bij ons met oud en nieuw, door professionals afgeschoten. Hierdoor ontstaat er een prachtige vuurwerkshow. Later volgt er ook grondvuurwerk en de hele tijd zijn er harde knallen te horen. De hele show kan wel twee uur duren, waarna het feest gewoon door gaat.
Ook op de zondag is er rond elf uur 's ochtends een kerkdienst. De feesten zijn iets minder uitbundig dan die op de zaterdag. Waarschijnlijk zal dat ook wel aan het alcoholgebruik van de voorgaande avond liggen. Ook 's avonds wordt het beeld van de patroonheilige weer rondgedragen. Ook klinken er kanonschoten en wordt er vuurwerk afgeschoten en daarmee eindigt de festa.
Het bezoeken van een festa is zeker de moeite waard. De meeste festas vinden plaats tussen juni en september. De tijd dus dat de meeste toeristen er zijn. Wanneer de festa plaatsvindt in een andere plaats dan waar je verblijft is deze vaak moeilijk te bereiken. Met de bus gaat niet, omdat deze vaak omrijden tijdens de feesten. Ook kun je dan niet tot het einde van het feest blijven, omdat het feest eindigt nadat de dienstregeling van de bussen is afgelopen. Ook een taxi is moeilijk te krijgen tijdens het feest. Je kunt bij de receptie van je hotel echter vaak ook een excursie boeken naar de festas. Je wordt dan opgehaald met een touringcar of minibus om naar het feest te gaan. Na afloop brengt de bus je weer terug naar je hotel. Een dergelijke excursie kost ongeveer € 6.
Hieronder een lijst van de belangrijkste festas op Malta in 2009:
| Datum: | Ter ere van: | Plaats: |
| 17-01-10 | St. Anthony | Xaghra (Gozo) |
| 24-01-10 | Bekering van St. Paul | Mdina |
| 24-01-10 | Bekering van St. Paul | Marsalforn (Gozo) |
| 31-01-10 | St. John Bosco | Victoria (Gozo) |
| 10-02-10 | Schipbreuk van St. Paul | Valletta |
| 10-02-10 | Schipbreuk van St. Paul | Munxar (Gozo) |
| 07-03-10 | St. Gregory | Kercem |
| 12-03-10 | Christus de Verlosser | Senglea |
| 19-03-10 | St. Joseph | Rabat |
| 25-03-10 | Annunciatie | Victoria (Gozo) |
| 26-03-10 | O.L.V. van Smarten | Meerdere parochies |
| 28-03-10 | Palm zondag | Meerdere parochies |
| 02-04-10 | Goede vrijdag | Meerdere parochies |
| 04-04-10 | Paas zondag | Meerdere parochies |
| 10-04-10 | St. Vincent | Valletta |
| 25-04-10 | St. Publius | Floriana |
| 01-05-10 | St. Joseph the Worker | Birkirkara |
| 02-05-10 | St. Augustine | Valletta |
| 03-05-10 | Het heilig kruis | Birkirkara |
| 09-05-10 | St. George Preca | Swatar |
| 22-05-10 | St. Rita | Valletta |
| 16-05-10 | Our Lady of Fatima | G'Mangia |
| 30-05-10 | Heilige drieeenheid | Marsa |
| 30-05-10 | St. Paul | Munxar (Gozo) |
| 06-06-10 | Annunciatie | Tarxie |
| 06-06-10 | St. Joseph | Ghaxaq |
| 06-06-10 | Corpus Christi | Rabat |
| 06-06-10 | Corpus Christi | Ghasri (Gozo) |
| 13-06-10 | St. Philip | Zebbug |
| 13-06-10 | St. Anthony | Ghajnsielem (Gozo) |
| 20-06-10 | Our Lady of the Lily | Mqabba |
| 20-06-10 | St. Catherine | Zejtun |
| 20-06-10 | Sacred Heart of Jesus | Fontana (Gozo) |
| 22-06-10 | Our Lady of Pinu | Ta' Pinu (Gozo) |
| 27-06-10 | St. Nicholas | Siggiewi |
| 27-06-10 | St. George | Qormi |
| 27-06-10 | Sacred Heart of Mary | Burmarrad |
| 27-06-10 | St. John the Baptist | Xewkija (Gozo) |
| 29-06-10 | St. Peter and St. Paul | Mdina |
| 29-06-10 | St. Peter and St. Paul | Nadur (Gozo) |
| 04-07-10 | St. Paul | Rabat |
| 04-07-10 | Our Lady of the Sac. Heart | Sliema |
| 04-07-10 | St. Andrew | Luqa |
| 04-07-10 | De Onbevlekte Ontvangenis | Hamrun |
| 04-07-10 | O.L.V. van Lourdes | Qrendi |
| 04-07-10 | The Visitation | Gharb (Gozo) |
| 11-07-10 | Heilige Maagd Maria van de berg Karmel | Gzira |
| 11-07-10 | St. Joseph | Kirkop |
| 11-07-10 | O.L.V. van Altijddurende Bijstand | Kercem (Gozo) |
| 16-07-10 | Heilige Maagd Maria van de berg Karmel | Ta' Hamet (Gozo) |
| 18-07-10 | St. Joseph | Kalkara |
| 18-07-10 | St. Joseph | Msida |
| 18-07-10 | St. Sebestian | Qormi |
| 18-07-10 | Our Lady of Holy Doctrine | Tarxien |
| 18-07-10 | St. George | Victoria (Gozo) |
| 25-07-10 | Heilige Maagd Maria van de berg Karmel | Balluta |
| 25-07-10 | Christ the King | Paola |
| 25-07-10 | O.L.V. van Smarten | St. Paul's Bay |
| 25-07-10 | St. Venera | St. Venera |
| 25-07-10 | St. Anne | Marsascala |
| 25-07-10 | St. Joseph | Zebbug |
| 25-07-10 | Heilige Maagd Maria van de berg Karmel | Zurrieq |
| 25-07-10 | St. Margaret | Sannat (Gozo) |
| 01-08-10 | Annunciatie | Balzan |
| 01-08-10 | St. Peter | B'Bugia |
| 01-08-10 | Heilige Maagd Maria van de berg Karmel | Fgura |
| 01-08-10 | Our Lady of Pompei | Marsaxlokk |
| 01-08-10 | St. Domnic | Valletta |
| 01-08-10 | O.L.V. van Lourdes | San Gwann |
| 01-08-10 | St. Joseph | Qala (Gozo) |
| 06-08-10 | Trans. of Our Lord | Lija |
| 08-08-10 | St. Gaetan | Hamrun |
| 08-08-10 | St. Laurence | San Lawrenz (Gozo) |
| 10-08-10 | St. Laurence | Birgu |
| 15-08-10 | Maria-Tenhemelopneming | Mqabba |
| 15-08-10 | Maria-Tenhemelopneming | Qrendi |
| 15-08-10 | Maria-Tenhemelopneming | Mosta |
| 15-08-10 | Maria-Tenhemelopneming | Gudja |
| 15-08-10 | Maria-Tenhemelopneming | Attard |
| 15-08-10 | Maria-Tenhemelopneming | Ghaxaq |
| 15-08-10 | Maria-Tenhemelopneming | Victoria (Gozo) |
| 22-08-10 | St. Pius X | Santa Lucija |
| 22-08-10 | St. Helen | Birkirkara |
| 22-08-10 | Maria-Tenhemelopneming | Mgarr |
| 22-08-10 | Maria-Tenhemelopneming | Dingli |
| 22-08-10 | St. Leonard | Kirkop |
| 22-08-10 | Our Lady Star of the sea | Sliema |
| 22-08-10 | O.L.V. van Lourdes | Paola |
| 22-08-10 | Maria-Tenhemelopneming | Zebbug (Gozo) |
| 29-08-10 | St. Bartolomeo | Gharghur |
| 29-08-10 | St. Joseph | Manikata |
| 29-08-10 | Maria Regina | Marsa |
| 29-08-10 | St. Paul | Safi |
| 29-08-10 | St. Julian | St. Julian's |
| 29-08-10 | St. Domnic | Vittoriosa |
| 29-08-10 | Our Lady of Loreto | Ghajnsielem (Gozo) |
| 05-09-10 | St. Catherine | Zurrieq |
| 05-09-10 | St. Gregory | Sliema |
| 05-09-10 | Maria-Geboorte | Xlendi (Gozo) |
| 08-09-10 | Maria-Geboorte | Naxxar |
| 08-09-10 | Maria-Geboorte | Mellieha |
| 08-09-10 | Maria-Geboorte | Senglea |
| 08-09-10 | Maria-Geboorte | Xaghra (Gozo) |
| 12-09-10 | Our Lady of Graces | Zabbar |
| 12-09-10 | Our Lady of Graces | Victoria (Gozo) |
| 13-09-10 | St. Francis | Qawra |
| 17-09-10 | St. Francis | Marsa |
| 26-09-10 | St. Michael | Zabbar |
| 02-10-10 | Heilige Maagd Maria van de Rozenkrans | Valletta |
| 03-10-10 | Heilige Maagd Maria van de Rozenkrans | Gudja |
| 03-10-10 | Heilige Maagd Maria van de Rozenkrans | Tarxien |
| 08-10-10 | Heilige Maagd Maria van de Rozenkrans | Marsa |
| 10-10-10 | Beschermheilige van de Heilige Maagd Maria | Ghasri (Gozo) |
| 17-10-10 | Jezus van Nazareth | Xaghra (Gozo) |
| 31-10-10 | Our Lady of the Girdle | Gudja |
| 31-10-10 | Heilige Maagd Maria van de Rozenkrans | Sliema |
| 13-11-10 | St. John of The Cross | Ta' Xbiex |
| 20-11-10 | St. Martin | Bahrija |
| 08-12-10 | De Onbevlekte Ontvangenis | Cospicua |
| 08-12-10 | De Onbevlekte Ontvangenis | Ibragg |
| 08-12-10 | De Onbevlekte Ontvangenis | S. Francis (Victoria-Gozo) |
| 08-12-10 | De Onbevlekte Ontvangenis | Qala (Gozo) |
| 12-12-10 | St. Lucy | Santa Lucija (Gozo) |
| 12-12-10 | De Onbevlekte Ontvangenis | Bahrija (Wied Gerzuma) |
| 13-12-10 | St. Lucy | Mtarfa |
1 = Het Karmelgebergte is een 546 meter hoog gebergte aan de rand van de Noord-Israëlische stad Haifa. Het gebergte is voor zowel joden, christenen en moslims heilig. Mensen die de orde van broeders en zusters van Onze Lieve Vrouwe van de Berg Karmel aanhangen worden Karmelieten genoemd. Deze katholieken geloven in de leer van de profeet Elia; de vader van het monnikendom. Elia zou in twee grotten in de berg hebben gewoond. Ook Pythagoras en Jozef en Maria zouden op de berg geleefd hebben. Dat er op Malta zoveel kerken zijn opgedragen aan de orde van Karmel heeft waarschijnlijk te maken met de tijd van kruisridders. Zij ondernamen pelgrimstochten naar de berg.
2 = Maria-Hemelvaart is de feestdag waarop het opnemen van het lichaam en de ziel van Maria, de moeder van God, in de hemel wordt gevierd.
3 = Maria-Geboorte is de feestdag waarop de geboorte van Maria, dochter van Joachim en Anna, wordt gevierd. Maria wordt gezien als de moeder van God.
4 = De Onbevlekte Ontvangenis van Maria is iets typisch voor de katholieke kerk. Het betekent dat Maria, de dochter van Joachim en Anna, met een onbevlekte ziel op aarde kwam. Volgens de kerk komt een ieder zondig ter aarde. Dat Maria zonder zonden op aarde kwam bevestigt haar bijzondere status. Vaak wordt gedacht dat de Onbevlekte Ontvangenis te maken heeft met het feit dat Maria maagd was bij de geboorte van Jezus. Maria was inderdaad maagd bij de geboorte van Jezus, maar de onbevlekte ontvangenis heeft dus een andere betekenis.
5 = Op 7 oktober van het jaar 1571 versloegen christelijke kruisridders de Ottomanen op het eiland Cyprus. De hulp die de christenen hierbij van Maria zouden hebben gekregen zou te danken zijn aan het bidden van de rozenkrans.
6 = De gedaanteverandering van Jezus is een aankondiging van de verrijzenis van Jezus. Op de berg Tabor toont Jezus aan zijn apostelen wie hij werkelijk is door van gedaante veranderen. Ook verschijnen Mozes en Elia (van de Karmelieten) op de berg.
